کدام کشورها تا سال ۲۰۳۰ بیشترین نیاز را به مهاجران دارند؟

تغییرات جمعیتی و تحولات اقتصادی در سطح بین المللی، جهان را وارد عصری تازه از رقابت برای جذب استعدادها کرده است. کشورهایی نظیر بریتانیا، کانادا، استرالیا، آلمان، سوئد، پرتغال، ایتالیا و ژاپن بر اساس برآوردهای رسمی و داده های جمعیتی، تا سال ۲۰۳۰ با بحران جدی کمبود نیروی کار مواجه خواهند بود و نیازمند میلیون ها مهاجر تازه نفس هستند.

نرخ پایین زاد و ولد، سالمندی سریع جمعیت و نیاز حیاتی به نیروهای متخصص و فنی، مهم ترین پیشران های این تقاضای بی سابقه به شمار می روند. در پاسخ به این چالش، این کشورها در حال به روزرسانی، تسهیل و انعطاف پذیر کردن قوانین مهاجرتی خود برای جذب و حفظ مهاجران ماهر هستند. هم زمان، سرمایه گذاری های چندصد میلیارد دلاری شرکت های چندملیتی (MNCs) در بخش های راهبردی مانند هوش مصنوعی، انرژی های تجدیدپذیر، حمل ونقل و بهداشت، تقاضای کارشناسان فنی را به اوج رسانده است.

اگر به عنوان یک متخصص، دانشجو یا سرمایه گذار ایرانی در حال برنامه ریزی برای مهاجرت کاری یا اقامت دائم طی سال های پیش رو هستید، اکنون بهترین پنجره زمانی برای ارتقای مهارت ها، یادگیری زبان و آماده سازی پرونده مهاجرتی است.

بهترین مقاصد مهاجرتی جهان در ۱۰ سال آینده

طی یک دهه آینده، مقاصدی نظیر کانادا، استرالیا، بریتانیا، آلمان، ایرلند، امارات متحده عربی و نیوزیلند بهترین گزینه ها برای تحصیل، کار و اخذ اقامت دائم به شمار می روند. اقتصاد باثبات، سیاست های مهاجرپذیر، استانداردهای بالای رفاهی و کمبود مستمر نیروی کار محلی، این کشورها را در صدر انتخاب های مهاجران خارجی قرار داده است.

فهرست ۱۰ کشور برتر برای مهاجرت در افق ۱۰ سال آینده عبارت اند از

1. کانادا (Canada)
2. آلمان (Germany)
3. بریتانیا (United Kingdom)
4. استرالیا (Australia)
5. ژاپن (Japan)
6. پرتغال (Portugal)
7. ایتالیا (Italy)
8. اسپانیا (Spain)
9. سوئد (Sweden)
10. نیوزیلند (New Zealand)

علاوه بر نرخ پذیرش کلی مهاجران، مواردی مانند سهولت افتتاح حساب بانکی، زمان بندی وقت سفارت در تهران یا کشورهای همسایه (مانند ترکیه و امارات)، و امکان تبدیل ویزای موقت (تحصیلی یا جستجوی کار) به اقامت دائم (PR) برای دارندگان پاسپورت ایرانی باید به دقت بررسی شود.

گروهی از متخصصان جوان (شامل یک متخصص ایرانی) در یک فضای کاری مدرن در حال بررسی نقشه ای هستند که مسیرهای مهاجرت و کمبود نیروی کار جهانی را نشان می دهد.

کشورهای پیشرو در تقاضای نیروی مهاجر تا افق ۲۰۳۰

کاهش نرخ تولد و بازنشستگی زودهنگام نسل پیشین در اقتصادهای بزرگ جهان، هم زمان با جهش سرمایه گذاری شرکت های فناوری و صنعتی، ساختار بازار کار بین المللی را دگرگون کرده است. در ادامه وضعیت کلیدی ترین کشورها بررسی شده است:

۱. بریتانیا (United Kingdom)

بریتانیا در آستانه جذب بیش از ۱۱.۸ تریلیون دلار سرمایه گذاری از سوی غول های بزرگ فناوری جهان از جمله اپل (Apple)، مایکروسافت (Microsoft) و انویدیا (Nvidia) در حوزه های زیرساخت دیجیتال، مراکز داده پیشرفته، رایانش ابری و هوش مصنوعی است.

پیش بینی می شود این کشور تا سال ۲۰۳۰ به بیش از ۲ میلیون نیروی کار ماهر جدید نیاز داشته باشد تا جایگاه خود را به عنوان قطب فناوری اروپا حفظ کند.

تسلط جامعه متخصصان ایرانی به زبان انگلیسی و وجود مسیرهای مهاجرتی شفاف مانند ویزای اسکیل ورکر (Skilled Worker Visa) و ویزای گلوبال تلنت (Global Talent Visa)، بریتانیا را به گزینه ای دردسترس تر نسبت به کشورهای نیازمند زبان های کمترشناخته شده تبدیل کرده است.

۲. کانادا (Canada)

کانادا طبق برنامه سطوح مهاجرتی خود (Immigration Levels Plan)، جذب بیش از ۱ میلیون مقیم دائم جدید را در دستور کار دارد. نیروهای متخصص شانس بالایی برای دریافت اقامت دائم از طریق سیستم اکسپرس انتری (Express Entry) و برنامه های استانی (PNP) دارند.

بخش های فناوری اطلاعات، کادر درمان و پزشکی، مهندسی و انرژی های سبز بیشترین کمبود نیرو را ثبت کرده اند. علاوه بر این، کانادا در چارچوب طرح ۱۲ ساله «سرمایه گذاری در کانادا» (Investing in Canada Plan) بالغ بر ۱۸۰ میلیارد دلار کانادا را به توسعه انرژی های پاک، حمل ونقل و زیرساخت های دیجیتال اختصاص داده است.

با توجه به انتخاب های دسته بندی شده (Category-Based Selection) در سیستم اکسپرس انتری، متقاضیان دارای سابقه در حوزه درمان، مشاغل فنی و مهندسی، و همچنین متقاضیان مسلط به زبان فرانسه، از بالاترین اولویت و سرعت پردازش پرونده برخوردارند.

این تصویر دو بخش دارد؛ یک طرف متخصصانی را در بریتانیا در حال کار بر روی سرورهای هوش مصنوعی نشان می دهد و طرف دیگر، مهندسانی را در کانادا که بر روی پروژه های انرژی پاک و زیرساخت تمرکز دارند.

۳. آلمان (Germany)

طبق گزارش وزارت فدرال امور اقتصادی و اقلیم آلمان (BMWK)، جمعیت فعال اقتصادی این کشور طی یک دهه آتی با افت شدیدی روبه رو خواهد شد. این کمبود، فرصتی تاریخی را برای کادر درمان، مهندسان مکانیک و برق، متخصصان IT و نیروهای فنی ماهر ایجاد کرده است.

دولت آلمان با تصویب نسخه اصلاح شده قانون مهاجرت نیروی ماهر (Skilled Immigration Act) و رونمایی از ابزارهایی مانند کارت شانس (Chancenkarte)، شرایط ورود متقاضیان خارج از اتحادیه اروپا را آسان تر کرده است.

کارت شانس بر اساس سیستم امتیازبندی (سن، مدرک تحصیلی، سابقه کار و سطح زبان) به ایرانیان اجازه می دهد بدون داشتن جاب آفر مستقیم از ایران وارد خاک آلمان شوند و به جستجوی کار بپردازند. همچنین تسهیل قوانین بلو کارت (Blue Card EU) ورود متخصصان ارشد را تسریع کرده است.

۴. استرالیا (Australia)

دولت استرالیا برنامه ریزی سرمایه گذاری بیش از ۲۵۰ میلیارد دلاری در بخش زیرساخت ها را آغاز کرده است. این سرمایه گذاری جهش چشمگیری در بازار کار رشته های سیستم های دیجیتال، انرژی های تجدیدپذیر، مهندسی حمل ونقل، عمران و مدیریت ساخت به وجود آورده است.

ویزاهای مهارتی استرالیا (ساب کلاس های ۱۸۹، ۱۹۰ و ۴۹۱) بهترین و امن ترین مسیر اخذ اقامت دائم هستند. با توجه به ارزیابی مثبت مدارک دانشگاه های معتبر ایران (دانشگاه های دولتی و آزاد سطح یک) توسط سازمان هایی چون Engineers Australia و ACS، متخصصان ایرانی موقعیت مناسبی در سیستم SkillSelect دارند.

۵. ایتالیا (Italy)

ایتالیا به دلیل یکی از مسن ترین بافت های جمعیتی اروپا، با خلأ جدی در نیروی کار بخش ساخت وساز، تولید صنعتی و فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) مواجه است.

ایتالیا برنامه ریزی کرده است تا در بازه ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸ بیش از ۵۰۰ هزار مجوز کار جدید برای اتباع خارجی صادر کند. همچنین برنامه های حمایتی برای جذب کارآفرینان و نیروهای متخصصی که شکاف های کارگری و مهارتی این کشور را پر کنند در حال پیاده سازی است.

طرح های سالانه سهمیه کار (Decreto Flussi) و شرایط ویژه تبدیل ویزاهای دانشجویی ایتالیا به اقامت کاری در کنار فرصت های ثبت استارتاپ، چشم انداز ورود به بازار کار ایتالیا را برای ایرانیان دسترس پذیرتر کرده است.

این تصویر دو بخش دارد؛ یک طرف مهندسان مکانیک را در آلمان در حال مونتاژ دقیق قطعات نشان می دهد و طرف دیگر، کارگران ساخت وساز و توسعه دهندگان نرم افزار را در ایتالیا به تصویر می کشد که هر دو کشور با کمبود نیرو مواجه هستند.

۶. پرتغال (Portugal)

پرتغال سالانه به ۵۰,۰۰۰ تا ۱۰۰,۰۰۰ نیروی کار خارجی نیاز دارد تا بحران کمبود مهارت را در حوزه های IT، کادر پزشکی و درمان، مهمان پذیری (هتل داری و گردشگری) و ساخت وساز جبران کند. آمارها نشان می دهد تعداد نیروهای کار خارجی در پرتغال اخیراً رشدی نزدیک به ۲۴ درصد داشته است.

پرتغال با ارائه ویزاهایی چون ویزای جستجوی کار (Job Seeker Visa)، ویزای دیجیتال نومد (D8) و ویزای تمکن مالی (D7)، فرآیند ورود انعطاف پذیری نسبت به سایر کشورهای شنگن دارد. علاوه بر این، امکان دریافت پاسپورت اروپایی پس از ۵ سال اقامت قانونی وجود دارد.

۷. ژاپن (Japan)

ژاپن برای حفظ جایگاه تولید ناخالص داخلی (GDP) و پایداری شبکه تأمین خدمات خود طی ۲۰ سال آینده به بیش از ۶ میلیون نیروی کار خارجی نیاز خواهد داشت. درهای این کشور که سنتاً محافظه کار بوده، به شکل فزاینده ای بر روی مهندسان، کادر درمان، تکنسین ها و کارآفرینان گشوده شده است.

اگرچه مانع اصلی مهاجرت به ژاپن پیچیدگی زبان ژاپنی (سطوح JLPT) است، اما برنامه های جذب نیروی متخصص در رشته های نرم افزار، هوش مصنوعی و مهندسی مکاترونیک با تسلط بر زبان انگلیسی نیز رو به افزایش است.

راهنمای گام به گام: چگونه مناسب ترین کشور را برای زندگی، کار و تحصیل انتخاب کنیم؟

انتخاب مقصد مهاجرتی تصمیم مهمی در مسیر زندگی است؛ به ویژه برای شهروندان ایرانی که مسائلی مانند نرخ تبدیل ارز، ریسک رد ویزا (ریجکتی) و آینده اقامتی فرزندان اهمیت دوچندانی دارد. هنگام ارزیابی کشورها به موارد زیر توجه داشته باشید:

۱. اهداف شخصی و شغلی خود را به شفافیت تحلیل کنید

مشخص کنید آیا اولویت اصلی شما ادامه تحصیل در دانشگاه های ممتاز است، به دنبال افزایش درآمد و جهش شغلی هستید، یا دریافت پاسپورت معتبر و شهروندی دائم هدف نهایی شماست؟ هر هدف، مسیر متفاوتی را می طلبد.

۲. قوانین و مسیرهای مهاجرتی کشور مقصد را بسنجید

شرایط دریافت ویزا، مدارک لازم، سیستم امتیازبندی و شانس دریافت اقامت دائم را پیش از سرمایه گذاری مالی و زمانی بررسی کنید. سیاست های مهاجرتی متغیرند؛ کشوری را انتخاب کنید که روندهای باثبات و پیش بینی پذیری داشته باشد.

۳. کیفیت زندگی و سیستم رفاهی را بررسی کنید

استانداردهای خدمات درمانی، امنیت عمومی، سیستم آموزش رایگان برای فرزندان و پوشش های بیمه و بازنشستگی را به دقت محاسبه کنید.

۴. وضعیت اقتصادی و پویایی بازار کار مرتبط با رشته تان را تحلیل کنید

میزان تقاضای واقعی برای رشته و مهارت خود را در لیست مشاغل مورد نیاز (NOC در کانادا، Skilled Occupation List در استرالیا و Positive List در اروپا) بسنجید.

۵. هزینه های واقعی زندگی و مالیات ها را مدل سازی کنید

هزینه های مسکن، مواد غذایی و مالیات بر درآمد را در مقایسه با متوسط حقوق دریافتی بسنجید تا از نظر مدیریت جریان نقدی و پس انداز دچار چالش نشوید.

نتیجه گیری

نیاز فزاینده اقتصادهای بزرگ دنیا به میلیون ها نیروی متخصص تا سال ۲۰۳۰، یک پنجره استثنایی را پیش روی مهاجران ایرانی قرار داده است. با این حال، موفقیت در این فرآیند مستلزم ارزیابی دقیق، انتخاب راهبرد حقوقی درست و تدوین بی نقص مدارک است؛ چرا که هرگونه اشتباه می تواند به رد پرونده و از دست رفتن زمان و منابع بینجامد.

کارشناسان باسابقه و وکلای رسمی موسسه مهاجرتی کاراویزا در تمامی مراحل — از ارزیابی رزومه و انتخاب مناسب ترین کشور گرفته تا اخذ جاب آفر، آماده سازی مدارک و دریافت ویزای کار و اقامت دائم — در کنار شما هستند.